(0)

Selecteer Regio

Bookmark and Share

De stilstand regeert het land

23/03/2011 - Ik wil het even niet hebben over de aanslepende regeringsvorming maar over echte stilstand van en naar het werk. Wie dagelijks onderweg is, beseft het maar al te goed: we staan elke dag wat langer stil.


De files groeien aan, de treinvertragingen lopen op en het busvervoer zit in dezelfde files als de wagens. Het is een tendens die we al geruime tijd hebben zien aankomen en waarvoor de economische crisis ons enkel tijdelijk wat ademruimte heeft gegeven.

In PACT 2020 hebben de sociale partners, de Verenigde Verenigingen en de Vlaamse Regering afgesproken dat het woon-werkverkeer duurzamer moet verlopen: 60% met de wagen, 40% op een andere wijze. Dit streefcijfer stond ook al in het Pendelplan van de Vlaamse Regering.

Elke dag moeten zo’n 2,5 miljoen Vlamingen op hun werk geraken. Bijna 7 op tien mensen gebruikt hiervoor de wagen, terwijl ongeveer 25% op minder dan 5 km van zijn werk woont. Aangezien woon-werkverkeer, samen met woon-schoolverkeer, de meest repetitieve en geregelde vervoersstroom is, is het makkelijkst om hierop in te grijpen. Bovendien maakt woon-werkverkeer nog altijd meer dan een vierde van de totale vervoersstroom uit.

Woon-werkverkeer

Dat iedereen te winnen heeft bij een vlot verkeer hoeft geen betoog, de hoge brandstofprijzen maken dat ook (pijnlijk) duidelijk. De transportsector was de eerste die dat aan de kaak stelde. Werknemers waarvoor verplaatsingstijd voor een groot deel ‘verloren tijd’- en in een file of bij treinvertragingen zelfs ‘stresstijd’ is - winnen bij een vlotte mobiliteit. Ook voor de niet-autogebruikers (1 op 6 gezinnen beschikt niet over een wagen) is een vermindering van de uitstoot een welgekomen verademing.

Een aangename verplaatsing draagt bij tot werkbaar werk en gemotiveerde werknemers. Bovendien behoren ongevallen op weg naar of van het werk bij de dodelijkste arbeidsongevallen en nemen ze niet af, ondanks het dalend aantal arbeidsongevallen.

Waar is de overheid

De overheid, de werkgevers en de werknemers zijn de betrokken verantwoordelijken en belanghebbenden voor woon-werkverkeer. We stellen echter vast dat de overheid in haar besparingslogica volledig voorbij gaat aan haar rol als regisseur van het mobiliteitsbeleid. De minister van mobiliteit en openbare werken herhaalde in het parlement meermaals dat zij inzet op woon-werkverkeer, maar jammer genoeg is de realiteit volledig anders. De beheersovereenkomst van De Lijn bevat slechts één concrete maatregel inzake woon-werkverkeer, namelijk snelbussen. Anderzijds bespaart men op maatregelen die het woon- werkverkeer bevorderen, van de meest kwetsbare groepen dan nog wel! Door besparingen kunnen werkzoekenden in activeringsbegeleiding en arbeidszorgprojecten en leerlingen van het deeltijds beroepssecundair onderwijs niet langer genieten van (extra) voordelige abonnementen van De Lijn.

Van een structureel beleid inzake woon-werkverkeer is geen sprake. Het Pendelfonds dat opgericht werd door de vorige Vlaamse Regering om innovatieve projecten te stimuleren voor duurzaam woon-werkverkeer, ligt om onbegrijpelijke redenen al bijna twee jaar stil. Ook het Mobiliteitsplan Vlaanderen werd met twee jaar uitgesteld. De visie op mobiliteit lijkt zich de laatste jaren te beperken tot het (noodzakelijk) vullen van putten. Besparingen doorvoeren bij De Lijn, die steeds meer reizigers aantrekt, raakt onvermijdelijk aan de dienstverlening. De Vlaamse Regering lijkt wel werk te willen maken van Vlaanderen als ‘slimme draaischijf’, door in te zetten op logistiek, maar hoe men dit onderbouwt en hoe die logistiek een hoge toegevoegde waarde kan creëren zonder bijkomende mobiliteitsbelasting, vergeet men. Daarom dat u en ik nog meer vast komen te zitten tussen vracht- en bestelwagens.De kilometerheffing voor vrachtwagens zou hierbij sturend kunnen optreden.

Vanuit werkgeverszijde zijn de inspanningen inzake woon-werkverkeer zo mogelijk nog miniemer. Uit de driejaarlijkse federale diagnostiek blijkt duidelijk dat bedrijven die bezig zijn met een mobiliteitsbeleid ook effectief resultaten boeken. De recente federale ADICCTstudie bewijst duidelijk dat werkgevers een grote invloed hebben op het mobiliteitsgedrag van hun werknemers. Ze kunnen dat sturen door hun locatie maar ook door vergoedingen, uitrusting, voorzieningen, parkeerplaatsen.in te kaderen in een algemeen mobiliteitsbeleid.

We moeten kritisch kijken naar onszelf want ook de individuele werknemers (en vakbonden) hebben hun verantwoordelijkheid. Ik geef grif toe dat we te vaak en te achteloos voor de auto kiezen als hét vervoermiddel bij uitstek, maar betaalbaar, betrouwbaar en kwaliteitsvol openbaar vervoer is niet altijd op alle plaatsen voorhanden. Bedrijventerreinen zonder fiets- of voetpad en/of zonder openbaar vervoer bestaan nog altijd en ook nieuwe ontwikkelingen houden vaak weinig of geen rekening met hun mobiliteitseffecten.

Ideeën genoeg

Het schrijnende is dat er geen tekort is aan creatieve ideeën om onze gezamenlijke doelstelling te verwezenlijken. Ik verwijs graag naar het ideeënboek duurzame mobiliteit van de sociale partners en de Vlaamse Regering waarin 32 mogelijke maatregelen opgesomd worden.

Ondanks het feit dat België een zakdoek groot is, zitten wij bijna dagelijks anderhalf uur in het verkeer terwijl men in de ons omringende landen beduidend minder tijd nodig heeft om van en naar het werk te gaan. We weten uit de berekeningen en ramingen van de files dat de kost van de files in Vlaanderen zowat het tienvoudige is van in Wallonië en het dubbele van in Brussel. Het zijn dus vooral de Vlamingen die stil staan. Het hoeft dan ook niet te verwonderen dat de geluiden sterker worden dat Wallonië op economisch vlak meer troeven heeft dan Vlaanderen. Alleen met vereende inspanningen zullen we de mobiliteitsknoop kunnen ontwarren want stilstaan is teruggaan…..naar verplaatsingssnelheden van de Middeleeuwen.

Caroline Copers
Algemeen Secretaris Vlaams ABVV

Zoek op trefwoord

woon-werkverkeer

Terug Top